10 Utiliteit; Dubbele deur, paniekfunctie, brand-, rook-, geluid en inbraakwerend, toegangscontrole, toegankelijk, barrière vrij, koppeling met inbraak- en brandmeldinstallatie.

Rondom de inrichting van vluchtdeuren zijn de volgende zaken vastgesteld in het Bbl.

1.    3.121 deuren in vluchtroutes: draairichting; Een deur op een vluchtroute draait bij het openen niet tegen de vluchtrichting in als meer dan 60 personen op die uitgang               zijn aangewezen. 

2.    3.122; deuren in vluchtroutes: weerstand bij het openen 

            a.   Een deur op een vluchtroute vanaf de uitgang van een wooneenheid naar de uitgang van de woonfunctie voor kamergewijze verhuur kan worden geopend: 

                                i.  door een lichte druk tegen de deur of 

                                ii.   b. met behulp van een ontsluitingsmechanisme dat voldoet aan NEN-EN 179 of NEN-EN 1125. 

3.    4.217; deuren in vluchtroutes: weerstand bij het openen;

           a.   een deur waarop bij het vluchten meer dan 100 personen zijn aangewezen kan worden geopend door: 

                                i.    Een lichte druk tegen de deur of 

                                ii.   Een lichte druk tegen een op ongeveer 1 m boven de vloer over de volle breedte van de deur aangebrachte panieksluiting die voldoet aan NEN-EN 1125. 

4.    Insluiten personen; Een deur op een vluchtroute die begint in een ruimte voor het insluiten van personen, kan tijdens het vluchten met een sleutel worden geopend. 

5.    Een automatisch werkende deur en een voorziening voor toegangs- of uitgangscontrole op een vluchtroute mogen het vluchten niet belemmeren. 

6.    6.21 deuren in vluchtroutes                                                                                                                                                                                                                                                                                  Een deur op een vluchtroute is bij aanwezigheid van personen in het bouwwerk alleen gesloten als die deur tijdens het vluchten, zonder gebruik te   moeten maken van         een sleutel, onmiddellijk over de ten minste vereiste breedte kan worden geopend. 

• In het Bbl staan in hoofdstukken 3 en 4 de regels voor brand‑ en rookwerendheid. Voor het aantonen van die prestaties verwijst het Bbl naar NEN 6069 (brandwerendheid) en NEN 6075 (rookwerendheid). Zo wordt geborgd dat brand en rook zich niet te snel verspreiden en vluchtwegen veilig blijven.
• Bij een dubbele deur moeten zowel de standdeur als de loopdeur zelfsluitend zijn volgens de EN1154, en ze moeten in de juiste volgorde sluiten volgens de EN1158.
• Het element is als compleet geheel getest op brandwerendheid volgens EN 1634‑1.
• Gelijkwaardigheid; In het Bbl artikel 2.4 is toegestaan af te wijken van voorschriften wanneer met onderbouwing blijkt dat een andere oplossing dezelfde bescherming biedt.  Als op basis van het programma van eisen een andere combinatie van deur, hang- en sluitwerk wordt gekozen, kan voor binnendeuren een brandveiligheidsdeskundige een projectconformiteit opstellen. Daarbij moet wel duidelijk en aannemelijk zijn dat de gekozen oplossing voldoet. Dit gebeurt op basis van een geldige Declaration of Performance (DoP) of een Hardware Performance Sheet (HPS). Daaruit moet blijken dat het gebruikte hang- en sluitwerk in een vergelijkbaar element met succes is getest. Dit kan op basis van:

            a. Een EN 1634‑1 test van een compleet element, of
            b. Een EN 1634‑2 test van het afzonderlijke onderdeel.

• Voor brandwerende buitendeuren geldt dat deze onder de CE‑markering vallen. Dit betekent dat het complete deurelement — inclusief alle toegepaste componenten — moet overeenkomen met de configuratie zoals deze is getest, geproduceerd en toegepast. Afwijken van de geteste en gecertificeerde opbouw is niet toegestaan. De eisen hiervoor zijn vastgelegd in:
  • EN 16034: de geharmoniseerde Europese norm voor brand- en rookwerende prestaties.
  • EN 14351‑1: de productnorm voor buitendeuren, waarmee EN 16034 altijd gecombineerd moet worden voor CE‑markering van brandwerende buitendeuren.
  • Matrices Bbl; hierin wordt aangeduid hoe om dient te worden gegaan met prestatie-eisen voor inrichting van vluchtdeuren. De EN179 is aangewezen voor kamergewijze verhuur in de woningbouw, de EN1125 is geldig vanaf 100 personen aangewezen om te vluchten op de betreffende deur.
• Omdat rook zich snel verspreidt en de grootste bedreiging vormt bij brand, schrijft het Bbl voor dat gebouwen rookwerende scheidingen moeten hebben, zodat mensen veilig kunnen vluchten. Ra en R200 zijn de wettelijke eisen voor rookwerendheid tussen ruimten; Sa en S200 zijn de testlabels van onderdelen (zoals deuren) die nodig zijn om aan die eisen te voldoen.
  • Ra = rookwerend bij koude rook (kamertemperatuur) geldt vooral bij algemene ruimten en compartimentering.
  • R200 = rookwerend bij warme rook (200°C) geldt vooral bij vluchtroutes en woon-, verblijf- en slaapfuncties
  • Sa = het element is getest op koude‑rookwerendheid
  • S200 = het element is getest op warme‑rookwerendheid

De EN 16005 is een Europese norm die de veiligheid van automatische deuren voor voetgangers regelt.

• Deze norm is van toepassing op automatisch schuifdeuren, draaideuren, vouwdeuren en andere automatische toegangsoplossingen die bedoeld zijn voor personenverkeer. 
  • De belangrijkste doelen:
    • Letsels te voorkomen bij gebruikers van automatische deuren. 
    • Veilig ontwerp, installatie en onderhoud van automatische deuren te waarborgen. 
    • Verantwoordelijkheden van fabrikanten, installateurs en onderhoudsbedrijven te definiëren.
  • De belangrijkste maatregelen:
    • Detectie en beveiliging
    • Krachtbeperking
    • Noodopening systeem
    •  Onderhoud en inspectie
    • Gebruiksinformatie
  • Onze collega’s van Entrance systems helpen u graag verder;  Veiligheidseisen volgens EN 16005

Degene die een bouwwerk gebruikt of beheert, moet ervoor zorgen dat installaties en voorzieningen die voor veiligheid van belang zijn (zoals noodverlichting, vluchtrouteaanduiding en deuren) adequaat worden beheerd, onderhouden en gecontroleerd.

Dit betekent:

• Nood-, vlucht- en brandwerende deuren moeten blijvend goed functioneren (openen zonder sleutel, geen blokkades, draairichting correct)
• Onderhoud moet zodanig zijn dat de deur voldoet aan de eisen van het Bbl gedurende de gebruiksduur.
• Controle en beheer moeten aantoonbaar zijn (bijvoorbeeld via logboeken of certificatieschema’s).

dit is te vinden in hoofdstuk 4 aangaande nieuwbouw, Artikel 4.182 - Besluit bouwwerken leefomgeving - Wetboek  . Voor deurelementen staat hier een minimale deurbreedte en een maximale drempelhoogte van 20mm. 

In Nederland en Europa gebruiken we vaste normen om de inbraakwerendheid van producten en complete bouwelementen te beoordelen. Hieronder zijn in het kort hoe de belangrijkste normen samenwerken.

Productnorm; SKG-sterrensystematiek. 

• Stichting Kwaliteit Gevelbouw beoordeeld individuele componenten zoals deurslot, cilinder, deurbeslag, scharnieren, raamsluiters etc. op inbraakwering, forceren, duurzaamheid en constructieve sterkte
  • SKG**; 3 minuten inbraakwerend voor een gelegenheidsinbreker met een eenvoudig gereedschapset zoals schroevendraaier, tang en wig.
  • SKG***; 5 minuten inbraakwerend voor een meer gerichte inbreker met boven op het eenvoudig gereedschap van ** een koevoet, kerntrek apparatuur, hamer, grotere wiggen.
  • Home - SKG-IKOB Certificatie

Product norm; EN12209 en EN14846.

• Deze norm stelt classificaties en kwalificaties vast van deursloten ten aanzien van gebruik, duurzaamheid, toe te passen deurgewicht, geschikt voor brandwerende deuren, corrosiebestendigheid, weerstand tegen aanval, toepassingsgebied, wijze van mechanische bediening, soort vergrendeling,
  • EN 12209 | UNION (ASSA ABLOY)
• De EN14846 stelt vrijwel identieke eisen aan de EN12209, met daarbovenop richtlijnen voor elektromechanische sloten. Dit behelst de elektrische bediening en vrijgave, - belastbaarheid, - manipulatie bestendigheid, temperatuur- en vochtbestendigheid.
  • NEN-EN 14846:2008 en

Europese norm NEN1627 t/m NEN1630 voor het gehele element.

Deze normenreeks beschrijft de eisen, testmethoden (statische belasting, dynamische belasting en manuele aanval) en classificatie voor gevelelementen.

• RC1; basisweerstand, amok, vandalisme, geen gereedschap maar fysieke kracht en geweld, geen tijd vastgesteld,
• RC2; drie minuten weerstand tegen gelegenheidsinbreker met een relatief eenvoudig mee te nemen gereedschapset zoals hamer, schroevendraaiers, wiggen en tangen.
• RC3; vijf minuten inbraakweerstand tegen een meer ervaren en gerichte inbreker met boven op de eerder vernoemde set een koevoet, zwaardere hamer, wiggen, kerntrekgereedschap, handboor. 
• RC4; tien minuten weerstand tegen een ervaren, doelgerichte inbreker die boven op de eerdergenoemde gereedschappen beschikking heeft over een bijl, voorhamer, beitel, bijl en accuboormachine.
• RC5; vijftien minuten inbraakweerstand tegen een professionele, doelgerichte inbreker die boven op de eerdergenoemde gereedschappen beschikking heeft over een boormachine, reciprozaag en kleine haakse slijper.
• RC6 is 20 minuten inbraakweerstand tegen een team van volledig uitgeruste professionele inbrekers met zwaar elektrisch gereedschap.

 Nederlandse norm NEN5096 voor het gehele element.

• De Nederlandse norm neemt als basis de reeks EN1627-1630 om te bepalen wat het element moet presteren.
• Aanvullend zijn prestatie-eisen opgenomen in de BRL 3104, deze zijn onder andere; toepassing van producten vanuit de SKG-sterrensystematiek, het aanvallen van de binnenzijde van de deur als een paniekgarnituur toegepast is, door middel van boor en hengel. 
• Het bestrijkt drie- (WK2) en vijf minuten (WK3) inbraakwerendheid
• BRL 3104 - SKG-IKOB Certificatie

Conformiteitsverklaring of deskundige verklaring.

• De fabrikant of systeemleverancier is verantwoordelijk voor het aantonen dat een bouwkundig element voldoet aan de vereiste weerstandsklasse. In de praktijk komt het voor dat aanvullende functionele of beveiligingseisen ander hang‑ en sluitwerk vragen dan waarmee het element oorspronkelijk is getest. In die situatie kan een deskundige beoordelen of de afwijking acceptabel is door de prestatie van het beoogde product te vergelijken met het geteste product. Hierbij worden onder andere productcertificaten uit de SKG‑sterrenwijzer of prestatiegegevens volgens EN 12209 gebruikt. Essentieel is dat de constructieve opbouw van het element niet wezenlijk verandert, zodat de oorspronkelijke weerstandsklasse aantoonbaar behouden blijft.
• ASSA ABLOY-deursloten voldoen aan de hoogste klasse SKG en NEN/EN 12209 en 14846
• Adviseurs die een deskundigen verklaring kunnen opstellen zijn functionarissen van BORG erkende bedrijven, een Registered Security Expert, PKVW of TAPA-deskundige.
• Een deurenfabrikant met een KOMO-certificaat mag een product uitruilen op basis van de SKG sterren kwalificatie, mits het element niet wezenlijk hoeft te worden aangepast.  

Naast dat een hoge akoestische waarde bijdraagt aan comfort; het voorkomt dat ongewenste geluiden zowel in- als uit de ruimte komen (SER/MER) is dit ook belangrijk voor privacy en beveiliging. Directiekamers, verhoor- en vergaderkamers zijn plaatsen waar informatie wordt gedeeld die niet voor iedereen geschikt is. Een juiste afdichting en valdorpels zijn goed voor rookwerendheid, voorkomen van warmteverlies en isoleren van geluid.

Vanuit een risicoanalyse, al dan niet ten uitvoering van NIS2, BREEAM, verzekering, ISO 27001 vereisten of eigen inzichten, blijkt dat men wil controleren wie waar wanneer toegang mag verkrijgen, inclusief registratie, al dan niet geïntegreerd met andere systemen, zoals inbraak- en brandmeldsystemen, gebouwautomatisering (smart building), tijdregistratie en identificatie management.

         1.   Voorkom ongeautoriseerde toegang,

              a.      Inclusief interne risico’s.

              b.     Diefstal

        2.   Borgen van veiligheid van personen

              a.      Voorkom dat onbevoegde personen voor hen of hun omgeving gevaarlijke zones betreden (laboratoria, productie omgeving

              b.     Beschermen medewerkers tegen fysieke dreiging.

        3.   Voldoen aan Compliance en wetgeving

              a.      AVG/ GDPR

              b.     ISO27001

        4.   Borgen van continuïteit van bedrijfsprocessen

              a.      Minimalisering van verstoring en gevolgschade

              b.     Bescherming kritieke systemen

        5.   Voorkom reputatie schade

              a.      Het niet hebben van juiste maatregelen tegen een incident kan verstrekkende gevolgen hebben. 

Vanuit de toegangscontrole wil men weten of de deur geautoriseerd via het systeem wordt geopend. Een opening buiten het systeem om ziet men als een beveiligingsincident en zal een alarm moeten genereren. Het deurcontact en het “schoot uit” contact, liefst in de schoot, geven aan dat de deur dicht en vergrendeld is. 

Voor alarmopvolging is er naast de signalering van de toegangscontrole een extra contact voor inbraakalarm, indien deze dient te voldoen aan een VdS-klasse, 

• Alarmopvolging houdt in dat een alarmsysteem continu wordt bewaakt door een alarmcentrale die direct reageert wanneer er een melding binnenkomt en een surveillant ter plaatse stuurt om te controleren of er daadwerkelijk sprake is van een incident. Voor een betrouwbare opvolging moet het systeem voldoen aan erkende normen zoals NEN EN 50131 en NEN 8131 die zorgen dat meldingen veilig en correct worden doorgegeven aan de alarmcentrale. Bij hogere risico’s kunnen verzekeraars aanvullende eisen stellen, zoals VdS-klassen voor extra betrouwbaarheid en bescherming. 

Als de deur is voorzien van een elektrisch gecontroleerde uitgangscontrole of deurautomaat, dienen deze spanningsloos ontkoppeld te worden door de brandmeldcentrale na een melding, zodat ze beide bij spanningsuitval niet meer werken.

• De elektrische ontgrendeling dient spanningsloos ontgrendeld te werken onder druk op de deur van 1000N (EN1125/EN13637)
• Een volledig werkende deurautomaat dient volgens de EN16005 uitgevoerd te worden met veiligheidssensoren. Deze sensoren reageren op rook en zouden de deur open kunnen laten sturen bij rookdetectie. 

Naast de maatregelen vanuit het Bbl zien we dat vanuit overheden, semi-overheden, zorg en publieke organisaties daarbovenop wordt geëist dat het bouwwerk dient te voldoen de Integrale Toegankelijkheid Standaard (ITS). Wat betreft deuren zijn de volgende zaken van belang;

• Een binnendeur dient met maximaal 30N bediengingskracht geopend kunnen worden
  • Noot, brandwerende deuren vanaf 80kg en/of 1100mm dienen met 30N sluitkracht zelfsluitend te zijn.   
• Een buitendeur dient met maximaal 40N bediengingskracht geopend te worden
• Een drempel is maximaal 20mm.
• Maatvoering kruk; diameter 19-25mm, een “handvat” van minimaal 100mm.
• Ontgrendeling van het deurslot met maximaal 5N
• Sluitvertraging van de deurdranger tussen de 90 en 70 graden in 5 seconden.
  • Noot; dit kan contraproductief zijn vanuit het oogpunt van beveiliging.
• Meer informatie is te vinden op  PBTconsult

• ASSA ABLOY voldoet met de juiste productsamenstelling aan de gevraagde functionele eisen, wat op zichzelf al een duurzame keuze is. Daarnaast heeft ASSA ABLOY zich gecommitteerd aan het Science Based  Target initiative (SBTiI), met als doel in 2030 de CO₂-footprint te halveren en in 2050 volledig CO₂-neutraal te opereren.  
• SBTI is een wetenschappelijk onderbouwde routekaart om in 2050 geheel CO₂ neutraal te opereren. Ambitious corporate climate action - Science Based Targets Initiative .

ASSA ABLOY ontwerpt haar producten voor een lange levensduur en lage cost of ownership.

• Dit blijkt uit de diverse certificaten waaruit wordt aangetoond dat de producten aan de Europese normen voldoen, en waarvoor tevens EPD’s (Environmental Product Declaration) beschikbaar zijn. EPDs listed | ASSA ABLOY

• Dit is ook op te maken uit diverse verklaringen en normen waaruit blijkt dat ASSA ABLOY voldoet aan de hoogste gebruikscategorieën. 

ASSA ABLOY biedt verlengde garantie

• ASSA ABLOY biedt met haar partners verlengde garantie onder voorwaarden van juist onderhoud. Dit werkt levensduur verlengend, borgt processen en ondersteund het voldoen aan zorgplicht. ASSA ABLOY service op locatie | ASSA ABLOY

Digitaal gebouwdossier; ASSA ABLOY biedt Specificatie & BIM Opening Studio aan.

• De juiste samenstelling per deur kan in een Opening Studio worden openomen, een BIM plug-in die de data van kritieke deuren kan toevoegen aan het BIM model van het object. Deze data zijn van belang bij ontwerp, onderhoud en de fase van “end of life”. En draagt bij aan het digitaal gebouwdossier (digital twin) BIM en specificatie | ASSA ABLOY

ASSA ABLOY ondersteunt met haar producten, dankzij het doordachte ontwerp, de ambities op het van duurzaamheid, veiligheid en welbevinden.

ASSA ABLOY deurautomaten; verlengen van levensduur, refurbish & re-use.

• ASSA ABLOY Entrance Systems heeft een sterk ontwikkeld circulair model voor automatische deuren in Nederland. De kern hiervan: refurbish, re-use en maximaal verlengen van levensduur. Met het refurbished spare parts center, circulaire servicecontracten en EPR‑recyclingprogramma's loopt ASSA ABLOY zichtbaar voorop in duurzame deurautomatisering. Meer informatie is te vinden via deze link;  Circulair innoveren